Alopecia, letterlijk haaruitval komt vaker voor dan gedacht werd. Veel mensen schamen zich ervoor. Er zijn veel mogelijke oorzaken van haaruitval.
Om een en ander te begrijpen van de haaruitval, kunt u hieronder informatie lezen over de groei van de haren en de mogelijke oorzaken van haaruitval.
Groei van haar
- Anagene fase (66-96% van de haren): groeifase, de duur weer verschilt van persoon tot persoon (bij vrouwen langer, want kunnen langer haar krijgen). De haren zijn in deze fase dik, sterk en goed gepigmenteerd. Duurt 4 – 6 jaar
- Katagene fase (0-6%): Groei stopt à haarzak begint te verschrompelen à dunner + minder pigment. Duurt 14 dagen.
- Telogene fase (2-18%): haar valt uit en tegelijk begint in haarzak een nieuwe haar te groeien. Duurt 3-4 maanden.
Normaal verliest een volwassene 50 tot 100 hoofdharen per 24 uur.
Alopecia androgenetica
Meest voorkomende vorm van kaalheid. Dit is geen ziekte!
Ontstaan: Erfelijkheid speelt mee. De haren zijn gevoeliger voor dihydrotestosteron. Dit leidt tot: verkorting anagene groeifase à relatieve toename aantal haren in telogene fase à verschrompeling haarwortels. Klinisch: De nieuwe haren die aangroeien worden steeds dunner, uiteindelijk groeien er geen nieuwe haren meer aan.
Bij mannen begint het op de kruin en ze krijgen inhammen bij de slapen. Bij vrouwen diffuus, vooral aan de voorzijde wordt de haardos dunner, haargrenzen blijven intact.
Therapeutische opties zijn minoxidil (soort gel die je in de haren smeert), bij mannen finasteride (propecia) tabletten.
Telogeen effluvium
Haren gaan over in telogene fase à vallen uit. Er zijn relatief meer telogene haren.
Komt voor bij zwangeren, of vrouwen die net bevallen zijn, bij mensen die een crashdieet volgen, extreme stress hebben, na een flinke koortsende ziekte etc.
Acuut: door onderliggende aandoening waarbij alle lichaamscellen schade/groeivertraging oplopen, bijv chemo, bloedverlies, ondervoeding.
Chronisch: geleidelijke diffuse haaruitval door mildere en chronische aandoeningen of tekorten, bijv endocriene ziekten, ondervoeding, malnutritie syndromen, geneesmiddelen gebruik.
Diagnostiek: zoek naar onderliggende oorzaken. Diffuse toename van haaruitval bij trekttest. Trichogram: 25% van de haren in telogene fase.
Gaat meestal vanzelf over als oorzaak wordt weggenomen.
Alopecia areata
Prevalentie 0,1-0,2%.
Kan alle beharing aantasten, dus ook de wimpers, wenkbrauwen, maar meestal zit deze vorm van alopecia alleen op de hoofdhuid: Een of meerdere ronde/ovale, kale plek(ken). De haarwortels zijn intact en aanwezig. Aanwezigheid van uitroeptekenharen (afgebroken korte haren die steeds smaller wordende in de richting van de hoofdhuid) aan de randen van het alopeciagebied. Soms rare tintelingen, jeuk, branderig gevoel of pijn voorafgaand aan het kaal worden van de plek. Wanneer haren makkelijk kunnen worden losgetrokken uit de rand wijst dat op ziekteactiviteit. Kan met verscheidene nagelafwijkingen gepaard gaan.
Risicofactoren: positieve familieanamnese, jongvolwassenen, atopische aanleg, syndroom van Down, leeftijd 20-50 jaar.
Waarschijnlijk auto-immuunziekte. Associatie met vitiligo, auto-immuun schildklieraandoeningen, bepaalde reumatische aandoeningen.
Kan lijken op een schimmel van de hoofdhuid.
Behandeling: er is geen goede behandeling voor. Lokale prednisolon spuiten (kenacort) kan bij beginnende alopecia of beperkte variant zeer werkzaam zijn!
Meestal komt de haargroei spontaan terug binnen een jaar; tegelijkertijd kunnen weer ander plekken uitvallen. Bij kleine plekken is de prognose goed. Als er grotere plekken zijn of het ontstaat op jonge leeftijd, dan is de prognose slechter en een hoge kans op recidieven.
Alopecia totalis: volledig verlies hoofdhaar
Alopecia universalis: volledig verlies van alle lichaamsbeharing
Cicatriciële alopecia (scarring alopecia)
Verzamelnaam voor pleksgewijze haaruitval met verlittekening (ontbreken follikelopeningen). Er zijn zeer veel huidaandoeningen waarbij dit gezien wordt!
Ook kan je haaruitval met verlittekening hebben bij brandwonden, straling, huidkanker of een diepe schimmelinfectie. Deze huidaandoening is vaak erg lastig te behandelen!
